انسداد خطوط لوله یا مسدودسازی لوله بدون قطع جریان سیال یکی از مهم ترین فرایندهای نفتی و گازی محسوب می شود که می تواند در تسریع فرایندهای تعمیراتی بسیار ثمربخش باشد، مشروط بر آن که قواعد و اصول و بایدها و نبایدهای آن ضمن کار رعایت شود. ابتدا باید خاطرنشان شود که انسداد خطوط لوله به دو روش انجام می شود؛ روش اول استاپل یا مسدوسازی موقت بخشی از لوله است به منظور انجام کارهای تعمیراتی و نصب تجهیزات و مواردی از این قبیل. مورد دوم زمانی است که می خواهیم یک خط لوله را از نقطه مشخصی قطع کنیم و جریان را به خطوط لوله و انشعابات جدید منتفل کنیم که در این شرایط از روش های استاپ استفاده می شود.

در هر صورت ما در انسداد خطوط لوله با فرایندهای تقریبا مشابهی مواجهیم، به این شرح که ابتدا روی بخشی از لوله که عملیات انسداد خط در آنجا انجام می شود یک انشعاب گرم هات تپ زده و از طریق انشعاب ایجاد شده عملیات انسداد خط لوله را انجام می ذهیم. عملیات انسداد به این شرح است که یک پلاگ مسدود کننده جریان درون لوله کارگذاری میشود و این پلاگ با بستن کامل خط، مانع از تداوم جریان سیال درون لوله می شود. برای استاپل از دو پلاگ استفاده می شود که به صورت موقتی درون لوله کار گداشته می شوند، اما برای های استاپ فقط از یک پلاگ استفاده می شود که به صورت دائم در محل می ماند و جریان سیال را قطع می کند.

شاید بتوان گفت یکی از مهم ترین مولفه ها در انجام موفق یک عملیات انسداد خط لوله، پلاگ های مسدودکننده جریان است. پلاگ ها در واقع کارکرد اصلی فرایند استاپل و های استاپ را تصبیت می کنند و به همین دلیل وجود هر گونه ایرادی در آن ها کلیت کار را به چالش می کشد. پلاگ ها انواع گوناگون دارند که به فراخور مشخصات فنی سیال و خط لوله یکی از آن ها برگزیده می شود. در این خصوص نیز طراح و مری عملیات انسداد خط لوله باید توجه داشته باشد که با نظر داشت و محاسبه تمامی متغیرهای تعیین کننده، بهترین نوع پلاگ را انتخاب کند  و برنامه ریزی ها و طراحی ها، و نیز  اجرای عملیات انسداد خط لوله را از طریق آن انجام دهد.

برای مثال پلاگ هایی که برای عملیات های استاپ استفاده می شوند غالباً باید از نوع مکانیکی باشند. از آن جا که این پلاگ ها وظیفه انسداد خط لوله به صورت دائمی را بر عهده دارند می بایست توانایی انسداد جریان در دراز مدت را داشته باشند. از این رو برای آن ها از پلاگ های مکانیکی استفاده می شود. اما زمانی که عملیات استاپل انجام می شود و انسداد به صورت موقتی می باشد، می توان از پلاگ های توپی استفاده کرد که با ورود به خط لوله و پر کردن شان، می توانند به صورت موقت خط را مسدود کنند.

کپ ها از دیگر انواع پلاگ های انسداد جریان سیال هستند که در انسداد خط لوله به روش استاپل بسیار مورد استفاده قرار می گیرند. در هر صورت این وظیفه مجری عملیات انسداد خط لوله است که با انتخاب مناسب ترین پلاگ انسداد، فرایند مسدودسازی خط لوله را به بهترین نحو ممکن به انجام برساند.

نحوه پیشروی و جاگیری پلاگ ها درون لوله نیز از نکاتی است که نباید در خصوص آن غفلت کرد. یکی از نکات بسیار مهم در عملیات های انسداد لوله، نحوه پیشروی شفت دستگاه و فرایند قرارگیری پلاگ در محل انسداد است. در این خصوص اپراتور مجری فرایند پیشروی پلاگ باید مهارت و تجربه کاری لازم را داشته باشد.

یکی دیگر از نکات بسیار مهم در انسداد خط لوله به روش گرم، ممانعت از قطعی جریان سیال مجموعه می باشد. این مهم به خصوص در مورد عملیات های استاپل مصداق بیشتری دارد. اصولاً فلسفه استاپل بر این مبتنی است که بدون نیاز به قطعی جریان سیال، عملیات انسداد خط لوله به انجام برسد و خط بدون مزاحمت سایر عوامل عملکرد خود را حفظ کند. از این رو پیش بینی خط فرعی بای پس برای ممانعت از خاموشی فرایندها ی مجتمع صنعتی بسیار مهم است. با استفاده از بای پس، جریان به صورت موقت به خط لوله فرعی منتقل شده و تا پایان فرایند انسداد خط لوله به روش استاپل به عملکزد خود ادامه خواهد داد.

باید توجه داشت که فرایند انسداد خط لوله درون لوله حاوی سیال انجام می گیرد و امکان هیچ کونه دسترسی فیزیکی به فرایند برای مجری کار وجود ندارد. بنابراین شرط لازم صحت فرایند، انجام هر یک از مراحل به دقیق ترین شکل ممکن است. اگر به هر دلیلی در هر یک از مراحل انجام کار اختلالی ایجاد شود تبعات جبران ناپدیر فنی به همراه خواهد داشت. زمانی می توان به حساسیت بالای فرایند انسداد خط لوله پی برد که بدانیم هات تپ با همه آن حساسیت هایش فقط بخشی جزئی از فرایند انسداد محسوب می شود و خود فرایند دشواری های به مراتب بیشتری دارد. قرارگیری پلاگ انسداد خط لوله درون لوله، دوام استقرار آن، قابلیت آن در آب بندی و نشتی گیری مجموعه و عواملی از این دست نکاتی هستند که به هیچ وجه نباید نسبت بدان ها اغماض کرد.

انسداد خط لوله یک فرایند دشوار فنی است که نظر کمتر مجری ارائه دهنده خدمات خطوط لوله را به خود جلب می کند. به جرأت می توان گفت که پیشگام صنعت ابزار از معدود مجریان فرایندهایی نظیر استاپل و های استاپ در کشور می باشد و ضریب ریسک بالای این فرایندها، در کنار تخصص و مهارتی که می خواهد باعث دوری گزینی پیمانکاران از این دست فرایندها می شود. ما آماده ارائه خدمات خود در زمینه انسداد خطوط لوله به مشتریان گرامی می باشیم.